DE WERELD VAN AI

Simpele uitleg over kunstmatige intelligentie

Bescherm jezelf tegen AI-phishing en deepfakes

Samenvatting van de video: In mijn YouTube-video laat ik zien hoe criminelen AI gebruiken voor phishing, stemklonen en nepvideo’s. Ik geef je een simpel stappenplan om je e-mail, telefoonnummer en bank te beschermen. Kijk de video, dan zet je vandaag al de eerste stap.

Wat er nu speelt in Nederland en Europa

Begin juli 2025 werd een Nederlands lab gehackt. Gegevens van circa 485.000 deelnemers aan het bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker zijn buitgemaakt. Denk aan naam, adres, geboortedatum, BSN en soms testinfo. De organisatie waarschuwt voor misbruik en stuurt brieven naar betrokkenen.

Europol waarschuwt dat AI criminaliteit sneller en preciezer maakt. Stemklonen en deepfakes helpen bij fraude en afpersing. Dat zien we terug in meer gerichte aanvallen in Europa.

In 2024 werd een medewerker in Hongkong via een deepfake-videovergadering misleid. Het bedrijf maakte miljoenen over. Dit toont hoe echt nep kan lijken.

Tip: Bekijk mijn video onderaan dit bericht. Daar leg ik de risico’s uit en laat ik stap voor stap zien wat jij nu kunt doen.

Hoe criminelen AI inzetten

AI-phishing en spearphishing

Taalmodellen schrijven foutloze mails in jouw toon. Ze gebruiken info van lekken en social media. Dat maakt berichten geloofwaardig en snel te maken.

Stem- en videodeepfakes

Een leidinggevende vraagt in een call om spoedbetalingen. De gezichten en stemmen lijken echt. Dit leidde al tot miljoenenverlies.

Twee zakenmensen die serieus kijken tijdens een telefoongesprek, symbool voor deepfake-fraude.

Identiteitsmisbruik na een datalek

Met NAW, BSN en geboortedatum worden verhalen gemaakt die kloppen met jouw leven. WhatsApp, e-mail en telefoon worden gebruikt om druk te zetten. De kans op misbruik stijgt na grote lekken.

Vraag aan jou: Welke poging heb jij recent gezien, phishing, sms, of een neptelefoontje?

Wat jij vandaag al doet

1. Beveilig je primaire e-mail

Gebruik een unieke, lange wachtwoordzin in een wachtwoordmanager. Zet 2FA aan met een authenticator-app of security key. Kies liever geen sms-codes.

2. Bescherm je telefoonnummer

Vraag je provider om nummer-lock of port-out PIN. Zet een SIM-pincode op je toestel. Gebruik bij voorkeur geen sms voor 2FA.

3. Zet bankmeldingen aan

Schakel meldingen in voor inloggen en betalingen. Verlaag tijdelijk je limieten als je risico verwacht.

4. Check je BKR-overzicht

Het BKR registreert kredieten op jouw naam. Vraag je overzicht op en zoek naar onbekende registraties.

5. Bewaar bewijs, alles op één plek

Sla brieven, mails, sms’jes en screenshots op. Noteer datum, tijd en namen van contactpersonen.

6. Zie je misbruik, meld direct

Bel de politie en doe aangifte. Meld identiteitsfraude bij het CMI. Stuur valse Belastingdienst-mails door naar het officiële adres. Bij twijfel, bel de Fraudehelpdesk.

Vraag aan jou: Welke stap pak jij als eerste, e-mail, telefoon, bank, of BKR?

Laat AI voor jou werken

AI als phishing-coach

Plak verdachte tekst in een vertrouwde AI-tool. Vraag om risicosignalen en valse domeinen. Deel geen persoonsgegevens. Vervang gevoelige delen door [NAAM] en [IBAN].

Slimmere inbox-filters

Laat AI regels genereren op basis van jouw spamvoorbeelden. Stel die regels in bij je mailprovider.

Wachtwoorden opschonen

Genereer sterke wachtwoorden en vervang zwakke varianten. Zet datalekmeldingen aan in je manager.

AI-checklist op maat

Laat een tool een korte checklist maken voor bank, telecom en werk. Werk hem in één of enkele sessies af. Check hem daarna periodiek. Om het jou makkelijk te maken, heb ik al een checklist gemaakt, met taken die je kan afvinken na een datalek. Zorg altijd dat de checklist op jouw situatie wordt aangepast.

  • Meteen doen:
    • Bepaal wat is gelekt, e-mail, wachtwoord, adres, ID, bankgegevens, gezondheidsdata.
    • Bewaar bewijs, screenshots, e-mails inclusief headers, tijdstippen, transacties.
    • Verbreek even de internetverbinding op het getroffen apparaat, update daarna besturingssysteem en browser, draai een volledige virusscan, verwijder verdachte apps en browser-extensies.
    • Reset wachtwoorden van het getroffen account direct, gebruik een uniek wachtwoord van 20+ tekens met wachtwoordmanager.
    • Zet twee-staps-verificatie aan, bij voorkeur met een authenticator-app of hardware sleutel, bewaar back-upcodes veilig.
    • Log alle sessies uit, controleer actieve inlogs en verbonden apps, “sign out of all devices,” trek verdachte toegang in.
    • Controleer je e-mailinstellingen, filters, doorsturen, hersteladres en telefoonnummer.
  • Binnen 24 uur doen:
    • Wachtwoord-sanering, verander ook wachtwoorden van alle andere accounts waar je hetzelfde of een vergelijkbaar wachtwoord gebruikte.
    • Stel account- en inlogalerts in bij e-mail, bank, webshops en sociale media. Verlaag tijdelijk betaal- en pinlimieten, blokkeer betaalkaarten bij twijfel.
    • Neem contact op met de organisatie waar het lek plaatsvond, vraag wat precies is gelekt, welke risico’s je loopt en welke hulp zij bieden.
    • Beveilig je telefoonnummer tegen sim-swapping, vraag je provider om extra verificatie, port-out of sim-wissel PIN.
    • Controleer of je e-mailadres voorkomt in bekende lekdatabases en noteer getroffen services.
    • Werk herstelopties bij, herstel-e-mail, telefoonnummer, beveiligingsvragen, verwijder onnodige rechten voor apps van derden.
  • Binnen 48 tot 72 uur doen:
    • Vervang zo nodig gebruikersnamen die publiek zijn geworden en draai API-sleutels, app-tokens en herstelcodes.
    • Informeer direct betrokkenen als hun gegevens via jou kunnen zijn blootgesteld, kort en feitelijk, zonder links.
    • Zie je ongeautoriseerde transacties, bel je bank, laat de kaart blokkeren en start chargeback of fraudeprocedure.
  • In de eerste week doen:
    • Doe aangifte bij de politie bij financieel verlies of identiteitsmisbruik, voeg al het bewijs toe.
    • Laat betrokken instanties weten dat je gegevens mogelijk zijn misbruikt, bank, verzekeraar, zorgverlener, werkgever, school.
    • Vervang identiteitsdocumenten als nummers of scans zijn buitgemaakt, volg de procedure van de uitgevende instantie.
    • Maak een eigen overzicht, welke accounts, wat gelekt, welke actie, status, volgende controle-datum.
  • Blijvend monitoren:
    • Check bankafschriften en kaartactiviteiten wekelijks, houd alerts aan.
    • Blijf letten op phishing, geen links klikken of bijlagen openen uit onverwachte berichten.
    • Controleer periodiek of je e-mail in nieuwe lekken opduikt en roteer getroffen wachtwoorden.
    • Houd herstelgegevens up-to-date, nieuw nummer of e-mail direct bijwerken.
  • Speciale scenario’s:
    • E-mail overgenomen, reset wachtwoord en 2FA, trek sessies en app-toegang in, controleer doorsturen en filters, informeer je contacten dat eerdere mails onbetrouwbaar kunnen zijn.
    • Wachtwoordmanager mogelijk geraakt, verander je masterwachtwoord, schakel 2FA in, roteer kritieke wachtwoorden, bank, e-mail, cloud, en hergenereer waar nodig 2FA-geheimen.
    • Sim-swapping, bel provider direct, blokkeer sim, vraag een nieuwe sim met extra verificatie, wijzig 2FA weg van sms naar authenticator.
    • Kindgegevens gelekt, informeer school en betrokken platforms, minimaliseer deelbare info in profielen.

Voice-codewoorden

Spreek met familie of team een codewoord af voor betalingen. Test dit plan vooraf.

Let op: Detectie van deepfakes is nog niet waterdicht. Gebruik AI als assistent, niet als scheidsrechter.

Vraag aan jou: Welke AI-hulp ga jij als eerste inzetten, coach, filters, of checklist?

Kijk de video voor de volledige uitleg

In mijn video laat ik je elke stap gedetaillierder zien. Ik geef voorbeelden uit echte cases. Klik op de player en kijk mee. Laat onder de video een reactie achter, dat helpt anderen ook.


Gerelateerde content


Ontdek meer van De Wereld Van AI

Blijf op de hoogte van nieuwe AI-artikelen, direct in je mailbox.

Heb je een vraag of toevoeging? Reageer hieronder.

Welkom!

De Wereld van AI is de Nederlandstalige blog die kunstmatige intelligentie begrijpelijk maakt.

Lees heldere uitleg over AI, machine learning en neurale netwerken, met praktische voorbeelden en actuele inzichten.

Nieuw met AI? Begin met mijn gratis Basiscursus AI en ontdek stap voor stap hoe kunstmatige intelligentie werkt.

Zoek je iets specifieks? Op Alle Artikelen, Categorieën, de AI-Woordenlijst en Alle Tags vind je al mijn AI-onderwerpen overzichtelijk bij elkaar.

Liever kijken dan lezen?
Bezoek mijn YouTube-kanaal De Wereld van AI voor korte en toegankelijke video’s.

Logo van De Wereld van AI met een rode knop waarop “Subscribe” staat, als promotie voor het YouTube-kanaal

AI (32) AI-Tools (4) AI-Uitleg (14) AI toepassingen (5) AI Uitleg (8) AI voor Beginners (8) artificial-intelligence (6) Automatisering (4) Beginners (5) Beveiliging (4) ChatGPT (13) Data (5) Data-analyse (5) Data Science (4) Deep Learning (8) De Wereld van AI (5) Generatieve AI (4) Innovatie (5) Kunstmatige Intelligentie (40) Machine Learning (22) Neurale Netwerken (10) Productiviteit (6) Taalmodellen (4) Technologie (12) Uitleg (10)

Het doel van AI is om mensen te helpen, niet om ze te vervangen.